Cyfarfod gyda’r Gweinidog Cyfiawnder Paul Maynard

Neil McEvoy Westminster Parental Alienation
Paula Bradshaw MLA, Andrew Bridgen AS, Ivan Lewis AS a Neil McEvoy AC

Ddoe, cyfarfu dirprwyaeth o ASau a’r Gweinidog newydd yn y Weinyddiaeth Cyfiawnder Paul Maynard AS i drafod pwnc Dieithrio Rhieni a methiant y system bresennol o gyfraith teulu i amddiffyn dioddefwyr, yn blant ac oedolion. Yn rhy aml, fu gan blant ddim cysylltiad â’r rhiant nad yw’n byw gyda hwy am amser maith, er na fu unrhyw dystiolaeth o gamdriniaeth nac o niwed.

Yr oedd y ddirprwyaeth drawsbleidiol o senedd y DG a Chynulliadau Gogledd Iwerddon a Chymru yn cynnwys Ivan Lewis AS (Annibynnol), Andrew Bridgen AS (Ceidwadol), Paula Bradshaw MLA (Plaid yr Alliance) a Neil McEvoy AC (Annibynnol).

Rhoes y ddirprwyaeth gyflwyniad ffurfiol gan ymgyrchwyr ‘Dear Sophie’ i’r Weinyddiaeth Gyfiawnder i’w ystyried fel rhan o’u hadolygiad presennol o’r System Cyfiawnder teulu. Cytunodd y Gweinidog i ofyn i’r panel o arbenigwyr sy’n goruchwylio’r adolygiad i ystyried mater Dieithrio Rhieni. Bydd yr ASau hefyd yn ceisio cyfarfod â’r panel.

Cytunwyd hefyd y bydd yr ASau yn ceisio cyfarfod gyda’r Arglwydd Ustus Cobb sydd yn cynnal adolygiad o’r system bresennol ar ran Llywyddion Adran Teulu’r Llysoedd.

Ar gais yr ASau, cytunodd y Gweinidog i gwrdd â chynrychiolwyr rhieni a ddieithriwyd yn nes ymlaen yn y flwyddyn i glywed yn uniongyrchol am eu profiadau trawmatig.

Dywedodd Ivan Lewis Aelod Seneddol De Bury:

“Mae dieithrio rhieni yn drychineb dynol a all achosi niwed difrifol i blant a rhieni fel ei gilydd. Yr oedd y cyfarfod hwn ac ymateb cadarnhaol y Gweinidog yn gam pwysig ymlaen. Byddwn yn awr yn adeiladu ar hyn trwy geisio newidiadau priodol i’r ffordd y mae llysoedd teulu yn gweithredu fel bod dieithrio rhieni yn cael ei gydnabod fel pwnc difrifol sydd angen agwedd newydd.”

Dywedodd Andrew Bridgen Aelod Seneddol Gogledd Orllewin Sir Gaerlŷr:

“Yr oedd yn dda bod y Gweinidog a benodwyd o’r newydd, Paul Maynard AS, wedi gwrando ar ein cyflwyniad. Mae’n amlwg ei fod yn sylweddoli bod hwn yn bwnc gwirioneddol, sydd yn achosi loes i blant a’u rhieni a ddieithriwyd, a chaiff hyn ei gynnwys yn yr ymgynghoriad ar ddiwygio cyfraith teulu fel y saif ar hyn o bryd”.

Dywedodd Paula Bradshaw Aelod o’r Cynulliad Deddfwriaethol (Gogledd Iwerddon) dros Dde Belfast:

“Mae modd osgoi dieithrio plant a rhieni o ganlyniad i weithredoedd y llysoedd os oes polisi a chanllawiau clir i’r farnwriaeth. Bydd angen gweithio ar hyn ac ail-strwythuro ymysg asiantaethau cefnogi, megis Cafcass; fodd bynnag, o ran anghenion tymor-byr a thymor-hir plant sydd wedi eu dal yn y sefyllfa enbyd hon, bydd yn werth yr ymdrech. I mi, mae i un rhiant fynd ati’n fwriadol i ddirmygu’r rhiant arall wrth y plentyn/plant er mwyn achosi dieithrio yn ffurf ddifrifol ar gamdriniaeth ddomestig, a gorau po gyntaf i gymdeithas yn ehangach, a’r farnwriaeth yn benodol, yn cydnabod yr hyn ydyw.”

Dywedodd Neil McEvoy Aelod Cynulliad Canol De Cymru yng Nghynulliad Cenedlaethol Cymru:

“Mae’n wych ein bod yn dechrau gweld peth cynnydd ar ddieithrio rhieni. Mae’n effeithio ar gymaint o bobl: mamau, tadau, neiniau a theidiau a’r plant eu hunain.

Rwy’n hyderus y bydd Llywodraeth y DG yn parhau i wrando ar ôl ein cyfarfod cyntaf cadarnhaol gyda’r Weinyddiaeth Gyfiawnder. Fe wnaeth yr Is-ysgrifennydd Gwladol roi sicrwydd i ni y byddai mwy o drafodaethau ac yr wyf yn croesawu hynny. Yr hyn oedd yn amlwg o roi tystiolaeth oedd bod dieithrio rhieni yn brofiad cyffredin nid yn unig yng Nghymru, ond yn Lloegr a Gogledd Iwerddon hefyd. Rwy’n gobeithio y bydd Llywodraeth Cymru gymryd sylw o’r cyfarfod hwn a dechrau cymryd dieithrio rhieni o ddifrif.”

Nodyn i Olygyddion

Mae Dieithrio Rhieni fel arfer yn digwydd mewn ysgariad chwerw lle mae cyswllt rhwng plentyn a’r rhiant nad yw’n byw gydag ef yn dod i ben. Mae hyn er nad oes tystiolaeth o unrhyw gamdriniaeth na niwed, ac y mae’n aml yn cael ei achosi gan ddylanwad y rhiant arall. Mae’n beth cyffredin i’r plentyn ailgynnau’r cyswllt yn ei arddegau neu fel oedolyn ifanc wedi iddynt adael cartref.

Gall hyn gael effaith seicolegol andwyol yn y tymor hir ar y plentyn; gall barhau i fywyd oedolyn ac y mae’n aml yn arian at broblemau iechyd meddwl difrifol i’r rhiant a ddieithriwyd.

Mewn datblygiad newydd, mae Sefydliad Iechyd y Byd yn ddiweddar wedi mabwysiadu Dieithrio Rhieni (DRh) fel rhybudd iechyd, gyda ICD 11 yn benodol yn diffinio DRh fel her iechyd a allai fod yn ddifrifol. Ar sail y dystiolaeth, mae’n gyfrannwr pwysig iawn at ddirywiad mewn iechyd.

Mae hyn yn dechrau gyda chi

Ganddyn nhw mae'r arian, ond gennym ni mae'r bobl. Os yw pawb sy'n ymweld â'r wefan hon yn ymuno â'n symudiad yna does dim na allwn ei gyflawni.